Łazanki z kapustą i pieczarkami to danie dla osób, które lubią proste, domowe jedzenie z patelni i chcą wykorzystać tanie, łatwo dostępne składniki. Sprawdzi się, gdy potrzebny jest sycący obiad z jednego garnka, bez stania godzinami przy kuchni. W tym przepisie ważne jest porządne przesmażenie kapusty i pieczarek – to one budują smak całości. Makaron łazanki robi za tło, które chłonie aromaty. Całość wychodzi treściwa, dobrze się odgrzewa i nadaje się też do zabrania w pudełku do pracy.
Składniki na łazanki z kapustą i pieczarkami z patelni
Porcja na ok. 4 osoby (główny obiad):
- 250 g makaronu łazanki (klasyczne kwadraciki do łazanek)
- 400–500 g białej kapusty (ok. 1/3 średniej główki) lub młodej kapusty w sezonie
- 300–350 g pieczarek
- 1 duża cebula (lub 2 mniejsze)
- 2 ząbki czosnku
- 2–3 łyżki oleju rzepakowego lub innego oleju do smażenia
- 1–2 łyżki masła (opcjonalnie, ale mocno podbija smak)
- 100–150 ml wody lub bulionu warzywnego
- 1 łyżeczka majeranku (lekko rozgniecionego w dłoniach)
- 1/2 łyżeczki kminku mielonego lub całego (do kapusty)
- sól i świeżo mielony pieprz – do smaku
- opcjonalnie: 1 łyżka sosu sojowego (do podkręcenia smaku pieczarek)
- opcjonalnie: natka pietruszki do posypania
Przyda się też: duża, szeroka patelnia (najlepiej z grubym dnem) oraz spory garnek do ugotowania makaronu.
Przygotowanie łazanek z kapustą i pieczarkami
-
Ugotowanie makaronu łazanki
W dużym garnku zagotować sporą ilość wody z dodatkiem soli. Do wrzątku wsypać makaron łazanki i ugotować go al dente – zwykle o 1–2 minuty krócej niż podaje producent. Po ugotowaniu odcedzić na sicie i krótko przepłukać zimną wodą, aby zatrzymać proces gotowania i zapobiec zlepianiu. Można dodać 1 łyżeczkę oleju i przemieszać. -
Przygotowanie warzyw
Cebulę obrać i pokroić w drobną kostkę. Czosnek posiekać lub przecisnąć przez praskę. Pieczarki oczyścić (w razie potrzeby szybko opłukać i dobrze osuszyć), pokroić w półplasterki lub ćwiartki. Kapustę poszatkować na cienkie paseczki, odrzucając gruby głąb. -
Podsmażenie cebuli
Na dużej patelni rozgrzać 1–2 łyżki oleju. Wrzucić cebulę i smażyć na średnim ogniu przez ok. 4–5 minut, aż stanie się szklista i lekko złota. Pod koniec dodać czosnek i smażyć jeszcze ok. 30–40 sekund, uważając, by się nie przypalił. -
Dodanie kapusty i jej duszenie
Do cebuli dodać poszatkowaną kapustę. Na początku objętość będzie duża, więc warto robić to partiami. Smażyć kilka minut, mieszając, aż kapusta zacznie mięknąć i lekko się przyrumieniać miejscami. Dodać kminek, 1/2 łyżeczki soli i trochę pieprzu. Wlać ok. połowę przygotowanej wody lub bulionu, przykryć i dusić na średnim ogniu przez ok. 10–15 minut, mieszając co kilka minut. W razie potrzeby dodać resztę płynu. -
Podsmażenie pieczarek na osobnej patelni
W czasie, gdy kapusta się dusi, na drugiej patelni rozgrzać pozostały olej (ok. 1 łyżkę). Wrzucić pieczarki na mocno rozgrzaną patelnię – nie solić na początku. Smażyć na dość dużym ogniu, aż puszczą wodę, ta odparuje, a pieczarki się lekko zrumienią. Dopiero wtedy posolić, popieprzyć i, jeśli jest używany, dodać 1 łyżkę sosu sojowego. Całość smażyć łącznie ok. 8–10 minut. -
Połączenie kapusty i pieczarek
Gdy kapusta będzie miękka, ale wciąż sprężysta (nie rozgotowana) i większość płynu odparuje, dodać do niej przesmażone pieczarki. Dobrze wymieszać i spróbować. Doprawić pieprzem, ewentualnie solą. Dodać majeranek, rozgnieciony w dłoniach, żeby uwolnić aromat. Dusić wszystko razem jeszcze 3–4 minuty bez przykrycia, żeby smaki się połączyły. -
Dodanie makaronu
Do kapusty z pieczarkami dorzucić ugotowany makaron łazanki. Jeżeli wydaje się lekko posklejany, wcześniej delikatnie go rozdzielić dłonią lub łyżką. Na tym etapie warto dodać 1–2 łyżki masła, które oblepi makaron i warzywa, nadając daniu pełniejszy smak. Mieszać dokładnie na średnim ogniu przez ok. 3–5 minut. Makaron powinien dobrze wchłonąć smak sosu z kapusty i pieczarek. -
Ostateczne doprawienie łazanek
Spróbować gotowego dania i jeszcze raz doprawić. Łazanki lubią sporą ilość świeżo mielonego pieprzu – warto sypnąć od serca, jeśli odpowiada pikantniejszy charakter. W razie potrzeby dodać odrobinę soli. Na koniec można dorzucić garść posiekanej natki pietruszki, jeśli lubiany jest świeży akcent.
Najlepszy smak łazanek z kapustą i pieczarkami wychodzi, gdy kapusta jest lekko zrumieniona, a pieczarki są przesmażone na dużym ogniu, aż odparuje cała woda – wtedy danie nie wychodzi mokre ani jałowe.
Jak podsmażyć pieczarki, żeby nie puściły za dużo wody
Pieczarki łatwo zamienić w duszoną, wodnistą papkę, jeśli trafią na zbyt mało rozgrzaną patelnię. Dlatego przed wrzuceniem grzybów patelnia powinna być wyraźnie gorąca, a tłuszcz dobrze nagrzany. W praktyce oznacza to, że olej powinien zacząć lekko „migotać”, ale nie dymić.
Ważna jest też ilość pieczarek na patelni. Zbyt gruba warstwa sprawi, że zaczną się gotować we własnym soku, zamiast się smażyć. Lepiej podsmażyć je w dwóch partiach, niż przeładować patelnię. Dzięki temu na powierzchni pieczarek powstanie lekka, rumiana skorupka, która zatrzyma część soku w środku i da więcej smaku.
Solenie pieczarek na początku smażenia przyspiesza puszczanie wody, dlatego lepiej przytrzymać się zasady: sól dopiero po lekkim zrumienieniu. Jeżeli używany jest sos sojowy, też warto dodać go dopiero pod koniec – zredukuje się lekko na patelni i oblepi grzyby.
Dobrze osuszone pieczarki przed wrzuceniem na patelnię to kolejny drobny szczegół, który robi różnicę. Jeżeli były szybko opłukane pod wodą, powinny zostać dokładnie otarte ręcznikiem papierowym – inaczej cała ta wilgoć trafi na patelnię i obniży temperaturę smażenia.
Wartości odżywcze łazanek z kapustą i pieczarkami
Przy podziale dania na 4 porcje, jedna porcja łazanek z kapustą i pieczarkami będzie średnio zawierać (wartości orientacyjne):
- ok. 450–500 kcal
- ok. 15 g białka (głównie z makaronu i pieczarek)
- ok. 15–18 g tłuszczu (z oleju i masła – ilość można regulować)
- ok. 65–70 g węglowodanów (makaron + niewielka ilość z warzyw)
- sporo błonnika z kapusty i makaronu
To danie sycące i dość treściwe, ale dzięki dużej ilości kapusty nie jest przesadnie ciężkie. Zmniejszając ilość tłuszczu i używając pełnoziarnistego makaronu, można łatwo zrobić z niego wersję bardziej „fit”, bez utraty smaku.
Fit wersja łazanek z kapustą i pieczarkami
Jeśli celem jest lżejsza wersja łazanek, najprościej zacząć od zmiany makaronu. Zamiast klasycznych łazanek z białej mąki można użyć pełnoziarnistych łazanek lub innego ciemnego makaronu w podobnym kształcie. Zwiększy to ilość błonnika i da dłuższe uczucie sytości.
Kolejna sprawa to tłuszcz. W podstawowej wersji używane są 2–3 łyżki oleju i masło na koniec. Przy lżejszej opcji wystarczy 1–2 łyżki oleju na całe danie i można całkowicie pominąć masło. Dobrze rozgrzana patelnia pozwoli nadal ładnie zrumienić warzywa nawet przy mniejszej ilości tłuszczu.
Zamiast dosalać potrawę mocno, można postawić na przyprawy: więcej pieprzu, majeranku, ewentualnie odrobina wędzonej papryki nada wrażenie „konkretnego” smaku bez podbijania kalorii. Niektórzy lubią dodać na talerzu łyżkę gęstego jogurtu naturalnego – działa trochę jak sos, a ma dużo mniej tłuszczu niż śmietana.
Dobrym ruchem jest też zwiększenie ilości kapusty i pieczarek przy tej samej ilości makaronu. Danie będzie bardziej warzywne, bardziej sycące objętościowo, a mniej kaloryczne w przeliczeniu na porcję.
Warianty łazanek z kapustą i pieczarkami
Łazanki z kapustą i pieczarkami dobrze znoszą modyfikacje, więc łatwo dopasować je do tego, co akurat jest w lodówce.
Wersja z kiszoną kapustą i pieczarkami
Zamiast świeżej kapusty można użyć kiszonej kapusty. Wtedy danie będzie przypominać szybki bigos z makaronem. Kiszoną kapustę warto przepłukać na sicie, jeśli jest bardzo kwaśna, a następnie dobrze odcisnąć. Duszenie powinno być nieco dłuższe – zwykle 20–25 minut, bo kapusta kiszona potrzebuje więcej czasu, żeby zmięknąć.
Do wersji z kiszoną kapustą dobrze pasuje liść laurowy, ziele angielskie i odrobina koncentratu pomidorowego. Pieczarki można zostawić lub zastąpić innymi grzybami (np. mrożonymi podgrzybkami). Makaron dodaje się na końcu dokładnie tak samo, jak w wersji ze świeżą kapustą.
W tej odsłonie dobrze sprawdzi się też dodatek wędzonej papryki lub małego kawałka wędzonego boczku (dla osób, które nie szukają wersji wegetariańskiej). Smak staje się wtedy dużo bardziej „zimowy”, gęsty i wyrazisty.
Przechowywanie i odgrzewanie łazanek z kapustą
Łazanki z kapustą i pieczarkami bardzo dobrze znoszą przechowywanie, a nawet zyskują na smaku po jednym dniu w lodówce. To wygodne danie na zapas.
Po wystudzeniu łazanki najlepiej przełożyć do szczelnego pojemnika. W lodówce mogą spokojnie stać do 3 dni. Przy dłuższym przechowywaniu makaron zacznie się łamać i rozmiękczać, dlatego lepiej nie planować ich na cały tydzień.
Odgrzewanie najlepiej zrobić na patelni. Wystarczy dodać łyżkę wody lub bulionu, przykryć patelnię i podgrzewać na średnim ogniu, co jakiś czas mieszając. Pod koniec można odkryć patelnię, żeby odparować nadmiar wilgoci i ewentualnie dodać odrobinę masła dla odświeżenia smaku.
Łazanki można też odgrzać w mikrofali, ale wtedy warto dodać łyżkę wody i przykryć pojemnik, aby danie nie wyschło. Mrożenie jest możliwe, choć makaron po rozmrożeniu będzie trochę bardziej miękki. Jeśli planowane jest mrożenie, lepiej gotować makaron mocniej al dente, żeby po rozmrożeniu nie zamienił się w papkę.